باید و نباید‌های تعرفه‌های آزمایشگاهی | مردم می‌گویند برخی آزمایشگاه‌های شهر بی حساب و کتاب از بیمار هزینه می‌گیرند

به گزارش شهرآرانیوز؛ مهم‌ترین دارایی هر انسانی، سلامت جسم و جان است؛ بنابراین مراجعه به آزمایشگاه‌های شهر امری بدیهی است.

خوش بینانه‌ترین حالت مراجعه، با هدف چکاپ و پایش ادواری از حال و روز جسمی است؛ آن هم برای پیشگیری که همیشه بهتر و ساده‌تر از درمان است. در این بین، افرادی هم هستند که بنا بر شرایط جسمانی خاصشان یا بیماری‌هایی که تنشان را رنجور و نحیف کرده، بیشتر با این مراکز سروکار دارند.

آزمایشگاه‌هایی که به زعم شهروندان، همسو با شرایط اقتصادی، مشمول تورم و افزایش تعرفه شده‌اند. به اذعان مردم، افزایش تعرفه سالانه برای آزمایشگاه ها، نظیر دیگر خدمات، امری بدیهی است؛ اما اینکه این افزایش معادل رقمی در حدود ۶۰ تا ۱۰۰ درصد باشد، پذیرفتنی نیست. گزارش پیش رو، پایش میدانی و نامحسوس از آزمایشگاه‌های سطح شهر مشهد است.

افزایش ۷۰ درصدی تعرفه‌ها

خیابان چمران مشهد به مطب پزشکان، آزمایشگاه‌های بی شمار و فروشگاه‌های ابزار و ادوات پزشکی شهرت دارد. آزمایشگاه موردنظر در راسته خیابان اصلی و در زیرزمینی تمیز قرار گرفته است.

خودم را بیماری معرفی می‌کنم که برای چکاپ کامل فاکتور‌های خونی مراجعه کرده و مشمول هیچ بیمه‌ای هم نیستم. متصدی آزمایشگاه با صدای بلند و از طریق میکروفون، عدد و رقم‌ها را اعلام می‌کند. می‌پرسم به نظر شما این اعداد و ارقام در مقایسه با سال گذشته چند درصد افزایش داشته است؟ او می‌گوید: مثل همه موارد درمانی، حدود ۷۰ درصد افزایش تعرفه داشته‌ایم.

او در تکمیل حرفش این جمله‌ها را هم اضافه می‌کند: تعرفه‌های ما مطابق تعرفه‌های اعلامی افزایش داشته و افزایش هزینه‌ای به صورت خودسرانه اعمال نشده است.

آزمایشگاه دیگر در خیابان ابن سینا فقط با بیمه‌های خاصی قرارداد دارد. می‌پرسم چکاپ کامل می‌خواهم. ابتدا شرایطم را می‌پرسد اینکه ناشتا هستم یا نه و بیماری خاصی دارم یا اینکه آخرین بار چه زمانی چکاپ انجام داده‌ام. پس از این توضیحات رقم ۵ میلیون تومانی برای چکاپ روتین ارائه می‌دهد. با تعجب می‌پرسم: به نظرتان کمی زیاد نیست؟

پاسخ می‌دهد: سال گذشته همین چکاپ را حدود یک میلیون و خرده‎ای انجام می‌دادیم، اما حالا طبق تعرفه است. دست ما نیست و هرنوع افزایش را ما اعمال نمی‌کنیم.

تفاوت چشمگیر هزینه آزمایشگاه

در ادامه با بیماری که زن جوانی است و برای چکاپ آمده هم کلام می‌شوم. می‌گوید: من بیمه دارم و برای سنجش ویتامین d مراجعه کرده‌ام. چقدر گران شده! اصلا این تعرفه‌های آزمایشگاه‌ها چگونه اعمال می‌شود؟ به نظرم باید هرنوع افزایش قیمت در تعرفه‌ها برای آزمایشگاه نیز شفاف باشد. در نظر بگیرید حقوق‌ها بیشتر از ۲۰ درصد افزایش داشته، اما تعرفه‌های دوا و درمان چند برابر این ۲۰ درصد افزایش داشته است.

او در ادامه از تجربه خودش می‌گوید: همین آزمایش در چند آزمایشگاه مختلف شهر متفاوت است. من فقط به دلیل اینکه مجبور نباشم دوباره آزمایش را تکرار کنم این آزمایشگاه را انتخاب کردم. به نظرم یک جای کار می‌لنگد و برخی از آزمایشگاه‌های مناطق دیگر هزینه اجاره آزمایشگاه را می‌خواهند از جیب بیمار تأمین کنند.

هوای مردم عادی را داشته باشید

آزمایشگاه دولتی در خیابان شهید کامیاب برای خدمـــــات دهی کارکنان طرف قرارداد خود هزینـــــه‌ای دریافت نمی‌کند، اما در گفت‌و‌گو با مسئول آزمایشگاه او این نکته را قبول دار می‌شود که هزینه‌های آزمایش‌ها مثل همه اقلام و موارد دارو و درمان افزایش داشته است. او می‌گوید: مراجعه کننده‌های این آزمایشگاه معمولا کارکنان خودمان هستند و آزمایش هایشان بدون هزینه است.

بیماری که منتظر است نوبتش شود تا اتاق نمونه گیری خون خالی شود، نیز می‌گوید: همین آزمایشی که دکتر برای چربی و آنزیم‌های کبدی و عفونت خونی و دیگر پارامتر‌ها برایم نوشته آزمایشگاهی در خیابان عارف احمدآباد می‌خواستم انجام دهم، فیشی صادر کرد که برق از چشمانم پرید. ۷ میلیون تومان برای چند آزمایش!

ترجیح دادم همان آزمایشگاه تحت قرارداد محل کارم بروم تا نخواهم هزینه‌ای از جیب بدهم. برای آزمایشگاه نیز به نظرم باید یک تابلوی نرخ نامه مثل همه جا بگذارند تا مردم متوجه درصد سهم بیمه‌ها شوند. اصلا مشخص نیست سهم بیمه‌ها چقدر است؟ اگر جواب این سؤال‌ها را یافتید یعنی از حق بیمار دفاع کرده‌اید.

رشد فزاینده اقلام مصرفی آزمایشگاه

اقلام مصرفی و تجهیزات آزمایشگاهی رشد فزاینده‎‌ای داشته است. این را مسئول آزمایشگاهی در بولوار سجاد می‌گوید و ادامه می‌دهد: شما فقط یک طرف ماجرا را می‌بینید ما هم دوست داریم هزینه آزمایـــش‌ها متعادل باشد، اما واقعیت این است که اقلام مصرفی آزمایشگاه‌ها چند برابر شده و ما به ناچار باید این اقلام را با هزینه‌ای چندبرابر قبل تهیه کنیم. این موضوع خود به تنهایی در افزایش هزینه‌های آزمایشگاهی مؤثر بوده است. بیماری که حرف‌های من و مسئول آزمایشگاه را می‌شنود می‌گوید: این حق بیمار است که بداند چقدر سهم بیمه‌ها و بیماران است؟

تعرفه خدمات تشخیصی و درمانی، مصوب است

در پی گلایه برخی شهروندان از افزایش هزینه خدمات آزمایشگاهی، موضوع تعرفه‌های پزشکی و نحوه محاسبه هزینه آزمایش‌ها را از مسعود زحمتکش، مدیر روابط عمومی و سخنگوی سازمان نظام پزشکی مشهد، جویا می‌شویم. او در توضیحاتی می‌گوید: تعرفه خدمات تشخیصی و درمانی هر ساله و بر اساس مصوبه هیئت دولت و با پیشنهاد شورای عالی بیمه سلامت، تعیین و به مراکز درمانی دولتی و خصوصی ابلاغ می‌شود و همه مراکز موظف به رعایت این تعرفه‌ها هستند.

زحمتکش می‌افزاید: با این حال در برخی حوزه‌ها از جمله آزمایشگاه ها، یکی از چالش‌های جدی، افزایش هزینه‌های تمام شده خدمات است. مدیر روابط عمومی و سخنگوی سازمان نظام پزشکی مشهد می‌گوید: بخش زیادی از تجهیزات، کیت‌ها و مواد مصرفی آزمایشگاهی، وارداتی است و قیمت آن‌ها به طور مستقیم تحت تأثیر نوسانات نرخ ارز قرار دارد. به همین دلیل گاهی هزینه واقعی ارائه خدمت برای برخی آزمایشگاه‌ها بیش از تعرفه‌های اعلامی می‌شود.

او در ادامه بیان می‌کند: همین موضوع فشار اقتصادی زیادی بر این مراکز وارد می‌کند. به طوری که با ورشکستگی و تعطیلی تعداد درخورتوجهی از این آزمایشگاه‌ها روبه رو هستیم.

در ادامه حتما بخوانید افزایش چشمگیر بهای خدمات پزشکی | سلامت مردم زیر تیغ تعرفه پزشکی

نه به تعرفه خارج از چهارچوب

سخنگوی نظام پزشکی مشهد درباره امکان دریافت هزینه خارج از تعرفه نیز بیان می‌کند: براساس قانون، هیچ مرکز درمانی اعم از دولتی یا خصوصی مجاز نیست خارج از چهارچوب تعرفه‌های مصوب از بیمار وجهی دریافت کند و درصورت مشاهده تخلف، موضوع قابل پیگیری در مراجع نظارتی است.

زحمتکش در توضیح نحوه محاسبه قیمت آزمایش‌ها بیان می‌کند: هزینه نهایی یک آزمایش از چند بخش تشکیل می‌شود که شامل تعرفه فنی، تعرفه حرفه‌ای، هزینه مواد مصرفی و خدمات جانبی است. پس از تعیین مبلغ کل، سهم بیمه پایه و سهم پرداختی بیمار بر اساس نوع بیمه و نوع مرکز درمانی محاسبه می‌شود. 

او ادامه می ‎دهد: در مراکز دولتی معمولا بخش عمده هزینه توسط بیمه‌های پایه پوشش داده می‌شود و سهم پرداختی بیمار کمتر است، اما در مراکز خصوصی به دلیل تفاوت در ساختار هزینه ها، سهم پرداختی بیمار می‌تواند بیشتر باشد. در مراکز خیریه و نیمه دولتی نیز معمولا تعرفه‌ها بین بخش دولتی و خصوصی قرار می‌گیرد. البته این نکته را باید درنظرگرفت جامعه پزشکی به شدت از نحوه قرارداد‌ها و پرداخت مطالبات توسط بیمه‌ها ناراضی هستند. 

مدیر روابط عمومی نظام پزشکی مشهد درباره علت متفاوت بودن قیمت برخی آزمایش‌ها برای بیماران توضیح می‌دهد: همه آزمایش‌ها شرایط یکسانی ندارند. نوع آزمایش، روش انجام آن، تجهیزات مورد استفاده، برند کیت آزمایشگاهی و حتی شرایط نگهداری نمونه‌ها می‌تواند در قیمت نهایی تأثیرگذار باشد. به همین دلیل امکان درج یک قیمت ثابت برای همه آزمایش‌ها وجود ندارد.

وی همچنین در پاسخ به این پرسش که چرا گاهی یک آزمایش مشابه در دو آزمایشگاه قیمت متفاوتی دارد، می‌گوید: در برخی موارد تفاوت قیمت می‌تواند ناشی از تخفیفاتی باشد که بعضی از آزمایشگاه‌ها به بیماران می‌دهند یا اینکه ممکن است آزمایشگاه، هنوز تعرفه هایش را به روزرسانی نکرده باشد.

با ۱۹۰  تماس بگیرید

تفاوت در قرارداد‌های بیمه‌ای و روش انجام تست هم از علت‌های دیگر این تفاوت هاست. زحمتکش درباره نحوه عملکرد بیمه‌های تکمیلی نیز می‌افزاید: این سؤال را بهتر است از مسئولان مرتبط بپرسید، اما به طور کلی می‌گویم بیمه‌های تکمیلی در واقع هزینه‌هایی را که بیمه پایه پوشش نمی‌دهد، جبران می‌کنند. بیماران می‌توانند با ارائه فاکتور و مدارک لازم به بیمه تکمیلی، بخشی از باقی مانده هزینه را بازپس بگیرند.

وی تأکید می‌کند: اگر بیمار یا مراجعه کننده‌ای اطمینان داشته باشد مرکزی خارج از تعرفه مصوب هزینه دریافت کرده است، می‌تواند با دراختیار داشتن مستندات مانند فاکتور یا رسید پرداخت، موضوع را از طریق سامانه‌های رسیدگی به شکایات تعرفه به شماره ۱۹۰  با مراجعه و ثبت شکایت حضوری از طریق سازمان نظام پزشکی مشهد پیگیری کند تا در صورت احراز تخلف، اقدامات قانونی لازم انجام شود.